🤝 Nieuw: 3D Print Portaal werkt samen met AC Products voor materialen en printers. Lees meer →

info@3dprintportaal.nl

Pay iDeal
Pay B2B
Pay Visa
Pay Mastercard
Pay Klarna
Pay Billing
Pay Apple
Pay Google

3D Print service

3D Print Particulier

3D Print Particulier

Upload Bestand

3D Print Zakelijk

3D Print Zakelijk

Upload Bestand

Grootschalige Productie

Grootschalige Productie

Contact formulier

3D Print Info

Materiaal

Materiaal

Materiaal sorten

Materiaal Kleuren

Materiaal Kleuren

Kleurvoorbeelden

Wat Kost Een 3D Print?

Wat Kost Een 3D Print?

Prijs en levertijd

3D printtechnieken

FDM Printen

FDM Printen

Plastic draadprinter

SLA Printen

SLA Printen

Hars printer

SLS Printen

SLS Printen

Poederprinter

Een behuizing voor elektronica, een vloeistofreservoir of een functioneel onderdeel voor buitengebruik: bij dit soort toepassingen is een kleine lekkage al snel een groot probleem. Kunnen geprinte onderdelen waterdicht zijn? Ja, maar niet automatisch. Het resultaat wordt bepaald door de combinatie van printtechniek, materiaal, ontwerp, printinstellingen en nabewerking.

Een 3D-geprint onderdeel bestaat vaak uit laagjes. Juist tussen die lagen, in de wand of rondom een doorvoer kunnen microscopisch kleine openingen ontstaan. Voor een decoratief object maakt dat weinig uit. Voor een onderdeel dat water moet vasthouden of beschermen tegen regen, condens of spatwater is het een technisch aandachtspunt dat vooraf moet worden meegenomen.

Wanneer zijn geprinte onderdelen waterdicht?

Waterdicht betekent in de praktijk niet altijd hetzelfde. Een plantenpot die af en toe water bevat, stelt andere eisen dan een sensorbehuizing op een boot. Ook een onderdeel dat kort onder water gaat, vraagt iets anders dan een tank die wekenlang onder druk staat.

Daarom maken we onderscheid tussen waterafstotend, spatwaterdicht en echt vloeistofdicht. Een waterafstotend oppervlak laat druppels minder gemakkelijk intrekken, maar voorkomt niet per se lekkage via naden of lagen. Spatwaterdicht houdt regen en lichte sproeiing buiten. Vloeistofdicht betekent dat het onderdeel gedurende een afgesproken tijd geen water doorlaat, eventueel bij een bepaalde druk.

Zonder een testmethode blijft de term waterdicht te vrijblijvend. Geef bij een aanvraag daarom aan welke vloeistof het onderdeel raakt, hoe lang dat gebeurt, of er druk op staat en welke temperatuur wordt verwacht. Water, schoonmaakmiddelen, olie en koelvloeistof gedragen zich anders en stellen andere eisen aan materiaal en afdichting.

Printtechniek bepaalt de kans op lekkage

FDM: geschikt, mits goed ontworpen en afgewerkt

Bij FDM wordt gesmolten kunststof laag voor laag neergelegd. Deze techniek is snel, breed inzetbaar en aantrekkelijk voor functionele prototypes en productieseries. Tegelijkertijd zijn de laagovergangen het grootste aandachtspunt bij waterdichtheid. Onvoldoende versmelting, een te dunne wand of kleine openingen in de perimeter kunnen een lekkagepad vormen.

Een FDM-onderdeel kan goed vloeistofdicht worden, vooral bij lage druk. Kies dan voor voldoende wanddikte, meerdere buitenwanden en een gesloten bodem. Een hogere vulling helpt de stijfheid, maar maakt een onderdeel niet vanzelf dicht. De buitenste schillen en de kwaliteit van de laaghechting zijn belangrijker dan een hoog infill-percentage.

PETG is vaak een praktische keuze voor vochtige toepassingen. Het materiaal heeft een goede laaghechting, is redelijk chemisch bestendig en is beter bestand tegen vocht dan bijvoorbeeld PLA. ABS en ASA zijn geschikt wanneer temperatuurbestendigheid en buitengebruik zwaarder wegen. ASA heeft daarbij een duidelijke voorsprong bij langdurige uv-belasting. Voor een flexibele afdichting of pakking kan TPU passend zijn, al is de vormvastheid vanzelfsprekend lager.

SLA en DLP: glad oppervlak, maar let op resin

SLA- en DLP-printen leveren onderdelen met een zeer glad oppervlak en een hoge detaillering. Door die fijne laagdikte zijn de zichtbare laaglijnen beperkt, wat gunstig kan zijn voor afdichting. Een volledig uitgehard resin-onderdeel kan in veel toepassingen goed bestand zijn tegen spatwater of tijdelijk contact met water.

De materiaalkeuze blijft doorslaggevend. Niet elke resin is geschikt voor langdurig vochtcontact, temperatuurwisselingen of mechanische belasting. Sommige resins kunnen na verloop van tijd brosser worden of vocht opnemen. Voor een functionele behuizing is een technische resin daarom meestal verstandiger dan een standaard resin voor visuele modellen.

SLS: sterk en functioneel, van nature poreuzer

SLS-printen met bijvoorbeeld PA12 levert sterke, maatvaste onderdelen zonder ondersteuningsmateriaal. Het is een uitstekende techniek voor complexe functionele geometrieën en kleine series. Onbehandeld heeft SLS-nylon echter een licht poreus oppervlak. Het kan daardoor vocht opnemen en is niet de eerste keuze voor een volledig vloeistofdichte tank zonder aanvullende afwerking.

Met impregneren, coaten of een geschikte sealingbehandeling kan de waterdichtheid sterk verbeteren. Dat maakt SLS interessant voor technische onderdelen die ook hoge mechanische eisen stellen. Houd wel rekening met de gewenste afwerking vanaf de ontwerpfase, zeker bij inwendige kanalen die na het printen lastig bereikbaar zijn.

Ontwerp voor afdichting, niet alleen voor vorm

Een goed materiaal kan een zwak ontwerp niet volledig compenseren. Bij waterdichte 3D-prints begint betrouwbaarheid in het CAD-model. Zorg voor een gelijkmatige wanddikte en vermijd extreem dunne secties. Als praktische ondergrens is bij FDM vaak 1,6 tot 2,4 mm relevant, afhankelijk van nozzle, materiaal, formaat en belasting. Voor onderdelen onder druk is meer wanddikte meestal verstandig.

Ronde hoeken helpen eveneens. Scherpe binnenhoeken concentreren spanning en verhogen de kans op scheurvorming. Bij een reservoir of behuizing is een afgeronde overgang tussen wand en bodem daarom beter dan een haakse overgang. Ontwerp ook voldoende ruimte voor een pakking, O-ring of afdichtkit wanneer een deksel, slang of kabeldoorvoer nodig is.

Schroefverbindingen vragen extra aandacht. Schroefdraad die rechtstreeks in geprint kunststof is aangebracht, kan prima werken, maar vormt zelden op zichzelf een betrouwbare waterafdichting. Gebruik waar nodig een O-ring, vlakke pakking, wartel of een passende afdichtring. Voor herhaald openen en sluiten zijn messing draadinserts vaak een duurzamere keuze dan direct in kunststof schroeven.

Vermijd bovendien holle ruimtes die na het printen vocht kunnen vasthouden. Als een gesloten onderdeel toch een interne kamer nodig heeft, ontwerp dan bewust een vul-, ontluchtings- of afvoeropening. Die opening kan na inspectie worden afgedicht met een plug, lijmverbinding of passend lasproces.

Nabewerking maakt het verschil

Bij kritische toepassingen is printen vaak de eerste productiestap, niet de laatste. Een coating kan micro-openingen afsluiten en het oppervlak beter bestand maken tegen vocht of chemicaliën. Voor FDM-onderdelen worden onder meer epoxycoatings, tweecomponentenlakken en specifieke sealers toegepast. Welke optie geschikt is, hangt af van het materiaal, de vloeistof en de gewenste gebruiksduur.

Chemisch gladmaken is bij bepaalde materialen ook mogelijk, maar vraagt procesbeheersing en is niet geschikt voor elk ontwerp. Het kan maatvoering, details en mechanische eigenschappen beïnvloeden. Voor een onderdeel met nauwkeurige passing is een coating of pakkingoplossing vaak beter voorspelbaar.

Bij SLS kan impregneren of coaten de open structuur aan het oppervlak afsluiten. Bij resinprints zijn grondig reinigen en volledig naharden essentieel. Restmateriaal in holtes of onvoldoende uitharding kan later problemen geven, ook wanneer een onderdeel er aan de buitenkant perfect uitziet.

Houd er rekening mee dat een coating niet alle zwakke plekken oplost. Een scheur door mechanische belasting, een slecht ontworpen kabeldoorvoer of een kromgetrokken deksel blijft een risico. Afdichten werkt het best als onderdeel van een totaaloplossing.

Testen voordat het onderdeel in gebruik gaat

Wie zekerheid nodig heeft, test het onderdeel onder omstandigheden die aansluiten op het werkelijke gebruik. Vul een reservoir met water en laat het minimaal enkele uren staan. Leg absorberend papier onder het onderdeel om zeer kleine lekkages zichtbaar te maken. Voor een behuizing tegen regen is een gecontroleerde sproeitest relevanter dan alleen onderdompelen.

Bij druktoepassingen is een druktest noodzakelijk. Gebruik daarvoor een veilige opstelling en bepaal vooraf de maximale druk, testduur en acceptatiecriteria. Perslucht kan bij een breuk gevaarlijk zijn; een hydraulische test met water is in veel gevallen veiliger. Controleer niet alleen de geprinte wand, maar ook de naden, deksels, schroeven en doorvoeren.

Test bij voorkeur vroeg in het ontwikkelproces. Een eerste prototype laat snel zien of extra wanddikte, een andere pakkinggroef of een andere productietechniek nodig is. Dat voorkomt dat u pas na een kleine serie ontdekt dat een detail in het ontwerp lekkage veroorzaakt.

Welke keuze past bij uw toepassing?

Voor een eenvoudige lage-druktoepassing, zoals een afdekking of behuizing binnenshuis, is FDM met PETG en een doordacht ontwerp vaak voldoende. Voor buitengebruik met zonlicht en temperatuurschommelingen ligt ASA voor de hand. Heeft u een complex, sterk onderdeel nodig met een professionele oppervlaktebehandeling, dan kan SLS met PA12 en sealing de betere route zijn. Voor compacte, gedetailleerde behuizingen is een technische SLA- of DLP-resin interessant, mits de chemische bestendigheid past bij het gebruik.

Bij langdurige druk, agressieve chemicaliën, drinkwatercontact of een veiligheidkritische functie is 3D-printen niet altijd de meest geschikte eindoplossing. Soms is een geprint prototype de snelste manier om vorm, montage en afdichting te valideren, waarna een andere productiemethode volgt. Dat is geen beperking van de techniek, maar een verstandige productiekeuze.

Een waterdicht onderdeel ontstaat dus niet door alleen een materiaal aan te vinken. Leg de toepassing vooraf scherp vast en laat ontwerp, techniek en afwerking daarop aansluiten. Met een goed 3D-bestand en duidelijke functionele eisen kan 3D Print Portaal gericht adviseren over een print die niet alleen past, maar ook droog blijft waar dat nodig is.

author avatar
Matic Bali